Arbowet wijzigt per 1 januari 2007

Grote, complexe reorganisaties. Ze zorgen voor veel stress bij personeel, en ook bij de ondernemingsraad. Want die moet vaak snel advies uitbrengen. Hoe zorg je ervoor dat je toch grip op de zaak houdt?

Meer verantwoordelijkheid voor werkgevers en werknemers Werkgevers en werknemers krijgen meer verantwoordelijkheid voor het arbobeleid. De overheid stelt doelvoorschriften vast. Doelvoorschriften geven aan waar de werkgever aan moet voldoen, bijvoorbeeld dat werknemers niet blootgesteld mogen worden aan geluid boven de 85 decibel. Waar doelvoorschriften lastig te formuleren zijn, worden procesnormen geformuleerd. De procesnormen zijn onderwerpen waarop een werkgever beleid moet ontwikkelen en afspraken moet maken met de medezeggenschap. Een voorbeeld van een procesnorm is het uitvoeren van een risico-inventarisatie en evaluatie (ri&e). Het is aan de werknemers en werkgevers om samen te bepalen welke oplossing wordt gekozen om te voldoen aan de doelvoorschriften. Hier ligt een belangrijke taak voor de ondernemingsraad of personeelsvertegenwoordiging. Invoering arbocatalogi Alleen als er sprake is van ernstige risico’s geeft de overheid nog gedetailleerde regels. Voor de overige risico’s moeten per branche arbocatalogi worden samengesteld. Een arbocatalogus bevat middelen waaruit de werkgever kan kiezen om aan een doelvoorschrift en/of procesnorm uit de arbowetgeving te voldoen. Bijvoorbeeld: beschrijvingen van technieken en methoden, goede praktijken, normen en praktische handleidingen. Als de arbocatalogi begin 2007 nog niet gereed zijn, kunnen de werknemers en werkgevers tijdelijk terugvallen op de huidige arbobeleidsregels. De verantwoordelijkheid voor de arbocatalogi ligt volledig bij de werkgevers en werknemers (of organisaties van werkgevers en werknemers, bijvoorbeeld binnen een bepaalde sector). Zodra werkgevers en werknemers een positief getoetste arbocatalogus hebben opgesteld voor een sector, worden de beleidsregels voor die sector ingetrokken. Drie jaar na de inwerkingtreding van het wetsvoorstel worden alle arbobeleidsregels ingetrokken. Controle Arbeidsinspectie De Arbeidsinspectie controleert. Zij gaat hierbij uit van de wet- en regelgeving, en de invulling daarvan door werkgevers en werknemers in arbocatalogi. De Arbeidsinspectie stelt speciale branchebrochures op. In de brochure is informatie opgenomen over welke verplichtingen de werkgever heeft en hoe een bedrijfsinspectie verloopt. Ook zijn de belangrijkste arbeidsrisico’s in de branche uitgewerkt. Doorgaans zijn dit de belangrijkste aandachtspunten bij een inspectie. Bij misstanden treedt de Arbeidsinspectie hard op. De maximale boetes die de Arbeidsinspectie kan opleggen, worden verdubbeld. Overige veranderingen <ul> <li>Voor vrijwilligers gelden uitsluitend nog de regels uit het Arbobesluit als het gaat om ernstige arbeidsrisico’s, zoals valgevaar of het werken met gevaarlijke stoffen. <li>Het arbeidsomstandighedenspreekuur als verplichte taak van de arbodienst vervalt. Het organiseren van een spreekuur is in beginsel een zaak tussen werkgevers en werknemers. Zij kunnen hier zelf vorm aan geven. <li>Werknemers krijgen toegang tot een arbeidsdeskundige. Dit kan een deskundige van de arbodienst zijn, zoals een bedrijfsarts of een arbeidshygiënist, maar ook een preventiemedewerker. <li>In organisaties met maximaal 25 werknemers mag de werkgever zelf als preventiemedewerker optreden. In de huidige wet mag dat alleen in een bedrijf met niet meer dan 15 werknemers. <li>Als een ri&e instrument is afgesproken in een cao en getoetst is door een deskundige dan is bij de ri&e, die gemaakt wordt met behulp van dit instrument, geen toets meer nodig van de Arbodienst. Dit geldt bij bedrijven met in de regel ten hoogste 25 werknemers (was 10 werknemers). </ul> Gevolgen voor de OR In het meest sombere scenario verliest de OR grip op het proces van de ri&e en het plan van aanpak. Immers er is geen verplichting meer om er jaarlijks overleg over te voeren. En: is de branche weinig actief met het opstellen van de arbocatalogus, dan heeft de OR in de toekomst weinig arbo-regels om op terug te vallen. De OR zal veel zelf met de werkgever moeten afspreken. <A href="http://www.arbo-online.nl/files/pdf/De_nieuwe_Arbowet.pdf">Officiële tekst van de wijzigingsvoorstellen</A> (pdf)